– Que thử nước tiểu là phương pháp sơ bộ, nhanh và rẻ để phát hiện protein niệu, nhưng không đủ nhạy để phát hiện sớm bệnh thận mạn trong mọi trường hợp.
– Ưu điểm là phát hiện được protein niệu lượng lớn thường từ khoảng 300-500 mg/L tương đương albumin niệu đại thể, hữu ích để bắt các ca đã có protein niệu đáng kể tức A3, lại tiện lợi tại chỗ cho kết quả trong 1-2 phút, chi phí thấp nên được dùng nhiều trong các chương trình tầm soát cơ bản, nếu hiện màu một cộng trở lên thì gợi ý cần xét nghiệm thêm.
– Nhưng nhược điểm về độ nhạy là không phát hiện được albumin niệu vi lượng A2, một người có tỷ số albumin/creatinine 100 mg/g cao gấp ba lần bình thường nhưng nồng độ albumin trong mẫu chỉ khoảng 20 mg/dL thì que thử vẫn âm tính, nên giai đoạn sớm có thể bị bỏ lọt, đặc biệt trong bệnh thận đái tháo đường mà albumin niệu vi lượng là giai đoạn vàng để can thiệp thì que thử thường âm.
-Kết quả còn phụ thuộc độ pha loãng nước tiểu: uống nhiều nước làm loãng có thể đưa protein xuống dưới ngưỡng phát hiện dù tổng lượng 24 giờ khá cao, ngược lại nước tiểu cô đặc có thể cho dương tính giả nhẹ, nên que thử thường được khuyến cáo làm trên mẫu sáng.
– Que thử cũng chỉ cho kết quả bán định lượng kiểu vết, một cộng, hai cộng, không phân biệt rõ 0,2 g với 0,5 g protein nên nếu dương thì bước tiếp theo vẫn phải làm tỷ số albumin/creatinine hoặc protein niệu 24 giờ để định lượng.
– Que thử âm tính cũng không loại trừ bệnh thận mạn, vì nhiều bệnh giai đoạn đầu như do tăng huyết áp có protein niệu rất ít hoặc không có mà thay vào đó là giảm mức lọc, tiểu đêm hay bất thường khác, và bệnh do thận ứ nước, bệnh ống thận có thể âm tính nên sàng lọc chỉ bằng que thử sẽ bỏ sót ca mức lọc giảm mà không có protein.
– Kết luận, que thử chỉ là bước đầu không đủ nhạy để sàng lọc toàn diện bệnh thận mạn sớm; các hướng dẫn KDIGO, ADA nhấn mạnh cần dùng tỷ số albumin/creatinine để phát hiện albumin niệu vi lượng, tuy vậy que thử vẫn có giá trị trong thực hành nhanh, nếu dương mạnh thì khả năng bệnh cao cần xét nghiệm tiếp, nếu âm mà thuộc nhóm nguy cơ thì vẫn nên kiểm creatinine máu và có thể làm tỷ số albumin/creatinine cho chắc, tốt nhất kết hợp cả xét nghiệm máu và nước tiểu thay vì chỉ dựa vào que thử.
Hình ảnh chỉ có tính chất minh họa, không phải ảnh chụp sản phẩm thực tế.
Nguồn hình ảnh: được tạo bởi A.I sử dụng công cụ Gemini của Google