Trong quá trình khám và điều trị bệnh thận, tôi gặp khá nhiều BN trẻ, có người mới ngoài 20-30 tuổi, được chẩn đoán viêm cầu thận. Buổi khám hôm nay cũng có 2 bạn trẻ hỏi như vậy. Có người còn hỏi: cháu còn trẻ, ngày nào cũng uống thuốc như vậy liệu có hại thận không? Khi nào xét nghiệm bình thường thì cháu dừng được chứ? vấn đề này tôi có trao đổi như sau:
– BN mắc bệnh thận mnạ trong đó có VCT mạn ( mà khg phải dùng thuốc ức chế miễn dịch) ,sau khi khám, BS kê đơn thuốc, trong đó thường có thuốc ức chế men chuyển, chẹn thụ thể angiotensin II và đôi khi thêm thuốc ức chế SGLT2. Một câu hỏi mà tôi thường xuyên nhận được là: BS ơi, những thuốc này cháu phải uống đến bao giờ? Có phải uống suốt đời không? Khi được giải thích rằng có thể phải điều trị nhiều năm, thậm chí rất lâu dài, không ít BN tỏ ra lo lắng.
– Đây là những băn khoăn hoàn toàn dễ hiểu. Trước hết, cần hiểu rằng phần lớn bệnh cầu thận mạn tính không giống một đợt nhiễm khuẩn, uống thuốc vài tuần rồi khỏi hẳn. Bệnh có thể diễn biến âm thầm trong nhiều năm. Có những giai đoạn BN hoàn toàn khỏe mạnh, không phù, không đau, sinh hoạt và làm việc bình thường nhưng tổn thương cầu thận vẫn tồn tại hoặc có nguy cơ tiến triển. Đặc biệt, protein niệu kéo dài không chỉ là dấu hiệu của tổn thương cầu thận mà còn góp phần gây tổn thương ống thận, mô kẽ và thúc đẩy quá trình xơ hóa thận. Một khi các cầu thận đã bị xơ hóa, chúng ta rất khó phục hồi được chức năng đã mất.
Vậy tại sao BS lại kê những thuốc vốn được biết đến là thuốc điều trị tăng HA hoặc đái tháo đường? (các bạnc ó thể xem những bài tôi đã viết về vấn đề này trên trang này của tôi).
– Vậy có phải uống thuốc suốt đời không? Câu trả lời của tôi là: Không phải tất cả BN đều phải uống suốt đời, nhưng nhiều BN cần điều trị lâu dài, có thể trong nhiều năm hoặc hàng chục năm. Vì vậy, uống thuốc lâu dài không có nghĩa là cứ uống mãi một đơn thuốc mà không cần kiểm tra. BN cần tái khám định kỳ, theo dõi HA, protein niệu, creatinin, mức lọc cầu thận và kali máu. BS sẽ căn cứ vào kết quả để điều chỉnh điều trị.
– Tôi thường khuyên các BN trẻ rằng: Đừng quá lo lắng khi phải uống một hoặc hai viên thuốc mỗi ngày trong nhiều năm. Điều đáng lo hơn là chúng ta chủ quan, bỏ điều trị và để chức năng thận suy giảm âm thầm. Điều trị bệnh cầu thận là một quá trình lâu dài, trong đó sự kiên trì của BN quan trọng khg kém việc lựa chọn thuốc của BS. Với một người trẻ mắc bệnh cầu thận, mục tiêu điều trị khg chỉ là làm cho xét nghiệm hôm nay tốt hơn, mà quan trọng hơn là giữ được chức năng thận sau 10 năm, 20 năm và lâu hơn nữa. Một vài viên thuốc uống đều đặn mỗi ngày, khi được chỉ định và theo dõi đúng, có thể góp phần giúp BN tránh được nhiều năm suy thận và giảm nguy cơ phải lọc máu trong tương lai,đó mới chính là ý nghĩa của việc điều trị bảo vệ thận lâu dài.
